Το τελευταίο χρονικό διάστημα, ενόψει της σύνταξης νέων Οργανισμών Νοσοκομείων, έχουν παρατηρηθεί μεμονωμένα -προς το παρόν- περιστατικά σχεδίων Οργανισμών Νοσοκομείων στα οποία παρατηρείται μια στείρα και άνευ μελέτης του Νόμου επανάληψη των παρωχημένων προβλέψεων περί ορισμού Νοσηλευτών ΤΕ ως Προϊσταμένων στη Νοσηλευτική Υπηρεσία «μόνο αν δεν υπηρετούν Νοσηλευτές ΠΕ»- το πάλαι ποτέ «ελλείψει» που προκάλεσε αναρίθμητα προβλήματα στη διοικητική ιεραρχία και συνέβαλε στην παγίωση πολύχρονης αδικίας και υποτίμησης μεγάλου αριθμού Νοσηλευτών με πλουσιότατα βιογραφικά.
Με τις προβλέψεις αυτές καθιερώνεται παρανόμως προβάδισμα των Νοσηλευτών ΠΕ έναντι των Νοσηλευτών ΤΕ για την επιλογή σε θέση ευθύνης, ενώ σε κάποιους υπό κατάρτιση Οργανισμούς παρέχεται και η δυνατότητα επιλογής σε θέση ευθύνης σε Βοηθούς Νοσηλευτών.
Στις περιπτώσεις αυτές με θλίψη παρατηρούμε μια πρόδηλη παραβίαση της θεμελιώδους αρχής της λειτουργίας της δημόσιας διοίκησης : της αρχής της νομιμότητας, η οποία συνδέεται άρρηκτα με την αρχή του κράτους δικαίου (άρθρο 25 §1 Σ) και κατά συνέπεια και με την αρχή της διάκρισης των λειτουργιών (άρθρο 26 Σ). Με πιο απλά λόγια, βρισκόμαστε ενώπιον του φαινομένου η Διοίκηση να αγνοεί επιδεικτικά το Νόμο και τις προβλέψεις του.
Δεδομένης της νομοθετικής ρύθμισης του ζητήματος το 2019, είναι ανεπίτρεπτο και επιθυμούμε να πιστεύουμε ότι οφείλεται σε προφανή παραδρομή να καταρτίζεται νέος Οργανισμός Νοσοκομείου σε ευθεία αντίθεση με Νόμο του Κράτους.
Συγκεκριμένα, το άρθρο 124 του Νόμου 4600/2019 προβλέπει: «Στη Διεύθυνση, στους Τομείς και στα Τμήματα της Νοσηλευτικής Υπηρεσίας προΐστανται υπάλληλοι των κλάδων ΠΕ Νοσηλευτικής ή ΤΕ Νοσηλευτικής, με εξαίρεση τα νοσηλευτικά τμήματα που καλύπτουν τα Μαιευτικά – Γυναικολογικά Τμήματα, στα οποία προΐστανται υπάλληλοι του κλάδου ΤΕ Μαιευτικής εκτός αν δεν υπάρχουν υπάλληλοι του κλάδου αυτού, οπότε προΐστανται υπάλληλοι του κλάδου ΤΕ Νοσηλευτικής. Σε όσους Οργανισμούς υφίσταται η πρόβλεψη της κατάληψης των ανωτέρω θέσεων από υπαλλήλους του κλάδου ΔΕ Βοηθών Νοσηλευτικής όταν δεν υπάρχουν ή δεν επαρκούν οι υπάλληλοι των κλάδων ΠΕ Νοσηλευτικής ή ΤΕ Νοσηλευτικής, η πρόβλεψη αυτή καταργείται».
Επί της ουσίας οι παραπάνω διατάξεις επανέλαβαν το περιεχόμενο των ρυθμίσεων του άρθρου 103 παρ. 1 του Νόμου 2071/1992, και επιβεβαιώθηκε με τον πλέον πανηγυρικό τρόπο η σαφής βούληση του νομοθέτη περί της μη ύπαρξης προβαδίσματος μεταξύ των δύο κατηγοριών νοσηλευτών (ΠΕ και ΤΕ), προκειμένου περί της κατάληψης των οικείων θέσεων ευθύνης εδώ και τριάντα και πλέον έτη. Στην οικεία αιτιολογική έκθεση, αναφέρεται:
«Η προτεινόμενη ρύθμιση κρίνεται απαραίτητη προκειμένου να αντιμετωπισθεί ενιαία και για το σύνολο των Νοσοκομείων του Ε.Σ.Υ. της χώρας το θέμα της κατάληψης θέσης ευθύνης της Νοσηλευτικής Υπηρεσίας, καθόσον έχουν διαπιστωθεί διαφοροποιήσεις μεταξύ των Νοσοκομείων. Ειδικότερα, σε ικανό αριθμό Νοσοκομείων δεν υφίσταται η πρόβλεψη για την κατάληψη θέσεων ευθύνης από ΠΕ Νοσηλευτικής και ΤΕ Νοσηλευτικής δίνοντας μόνο τη δυνατότητα να προΐστανται υπάλληλοι του κλάδου ΠΕ Νοσηλευτικής ενώ, παράλληλα, σε οργανισμούς άλλων Νοσοκομείων υφίσταται η δυνατότητα κατάληψης θέσεων ευθύνης, τόσο από υπαλλήλους του κλάδου ΠΕ Νοσηλευτικής, όσο και από υπαλλήλους του κλάδου ΤΕ Νοσηλευτικής. Στην τελευταία περίπτωση Νοσοκομείων μπορεί να εφαρμοστεί η διαζευκτική δυνατότητα κατάληψης θέσεων ευθύνης, μέσω της χρήσης της διάταξης του άρθρου 26 του ν. 4272/2014, ενώ στις υπόλοιπες περιπτώσεις Νοσοκομείων δεν δύναται να αξιοποιηθεί η συγκεκριμένη διάταξη έτσι ώστε να επιτευχθεί το επιθυμητό αποτέλεσμα της διαζευκτικής επιλογής. Ως εκ τούτου, η προτεινόμενη ρύθμιση έρχεται να θεραπεύσει αυτήν την κατάσταση, έτσι ώστε η διαζευκτική επιλογή να ισχύσει για το σύνολο των Νοσοκομείων. .. Άλλωστε, η προτεινόμενη ρύθμιση ταυτίζεται με το πνεύμα της διάταξης του άρθρου 103 του ν. 2071/1992 (Α΄123), όπου ορίζεται ότι «Θέσεις διευθυντών, τομεαρχών, προϊσταμένων …… καταλαμβάνονται από νοσηλευτές ΠΕ και ΤΕ,……..». Στο ίδιο δε, άρθρο ρυθμίζεται και το θέμα των Μαιευτικών Τμημάτων».
Επιπροσθέτως είναι γεγονός ότι άπαντες οι φέροντες τον επαγγελματικό τίτλο του Νοσηλευτή, όπως αυτός καθιερώθηκε δυνάμει του άρθρου 5§2 Α του Νόμου 1579/1985, ήτοι τόσο οι απόφοιτοι ΑΕΙ όσο και οι απόφοιτοι ΤΕΙ, χαίρουν ίσης νομοθετικής μεταχείρισης, με πλέον πρόσφατο παράδειγμα την υποχρεωτική εγγραφή τους στον ίδιο επαγγελματικό σύλλογο, ήτοι την Ένωση Νοσηλευτών Ελλάδος (Ν. 3252/2004) και έχουν ακριβώς τα ίδια επαγγελματικά δικαιώματα δυνάμει του πδ 351/1989.
Με ρητή νομοθετική ρύθμιση επομένως, στις θέσεις ευθύνης επιλέγονται αμφότερες οι κατηγορίες Νοσηλευτών και εξ απόψεως επαγγελματικών δικαιωμάτων, κατ’ επέκταση, δε, και υπηρεσιακών καθηκόντων, υπάρχει σαφής ταύτιση μεταξύ των νοσηλευτών των κατηγοριών ΤΕ και ΠΕ και δεν ισχύει για τις θέσεις Νοσηλευτικής το προβάδισμα των κατηγοριών.
Είναι τέλος, δεδομένο ότι σύμφωνα με την ιεραρχία των κανόνων δικαίου και του βασικού κανόνα ότι «ο ανώτερος Νόμος υπερισχύει του κατώτερου», δεν είναι δυνατόν πρόβλεψη που περιέχεται σε Υπουργική Απόφαση να κατισχύσει πρόβλεψης που περιέχεται σε διάταξη Νόμου.
Όλες οι διατάξεις Οργανισμών που δεν τελούν σε συμμόρφωση με το ΝΟΜΟ είναι επιβεβλημένο να αλλάξουν άμεσα και η ΠΑΣΥΝΟ – ΕΣΥ βρίσκεται σε διαρκή επαγρύπνηση για την άμεση καταγγελία και καταστολή φαινομένων παρανομίας υπό την επίφαση νομιμότητας, καλώντας τα μέλη της να μας ενημερώσουν για κάθε παρόμοια περίπτωση.
Ελένη Παπαγεωργίου,
Δικηγόρος-Διδάκτωρ Νομικής Σχολής Ε.Κ.Π.Α.,
Νομική Σύμβουλος ΠΑ.ΣΥ.Ν.Ο. – Ε.Σ.Υ.
